ارتباط بین تعهد منشا و تعهد براتی

از ویکی جامع پردیس دانشگاهی دانشگاه قم
پرش به: ناوبری، جستجو
حقوق تجارت
مقاله بعدی:ماهیت حقوقی برات
مقاله قبلی:اصل بقای رابطه حقوقی سابق

ارتباط بین تعهد منشأ (پایه) و تعهد براتی (تعهد ناشی از سند تجاری)

پرسش مهم این است که آیا بقا و سقوط این دو تعهد، ملازم یکدیگرند یا نه؟ به عبارت دیگر، آیا ایفای تعهد ناشی از سند تجاری با سقوط تعهد ناشی از رابطۀ حقوقی سابق ملازمه دارد؟ و برعکس، آیا ایفا و سقوط تعهد منشأ به هر دلیل، باعث سقوط تعهد براتی می‌گردد یا خیر؟ پاسخ به این پرسش، بستگی به آن دارد که آیا سند تجاری گردش کرده است یا نه؟

مادامی که سند تجاری گردش نکرده باشد تعهد ناشی از سند تجاری کاملاً مرتبط با تعهد منشأ بوده و در صورت اثبات سقوط با بطلان تعهد منشأ، تعهد براتی هم ساقط می‌شود و صادر‌کننده می‌تواند درخواست استرداد سند تجاری را بنماید؛ چراکه ایرادات مربوط به رابطۀ حقوقی سابق در مقابل طرف اصلی رابطه (که طبق فرض کماکان دارندۀ سند تجاری است) قابل استناد است. اما اگر سند تجارتی گردش کرده باشد و به اشخاص ثالث منتقل شده باشد، در این صورت تعهد براتی (تعهد ناشی از سند تجاری) از تعهد منشأ و پایه جدا شده است و در این حالت ایفا یا سقوط تعهد منشأ باعث سقوط تعهد براتی نمی‌شود، اما ایفای تعهد براتی (پرداخت سند تجاری به هر کس که دارنده ورقه باشد) موجب ایفا و سقوط تعهد منشأ می‌گردد.