تعداد سوگند‌های لازم برای تحقق قسامه در جنایت بر اعضا

از ویکی جامع پردیس دانشگاهی دانشگاه قم
پرش به: ناوبری، جستجو
متون فقه جزایی
مقاله بعدی:چگونگی اجرای قسامه (2)
مقاله قبلی:چگونگی اجرای قسامه (1)

تعداد سوگند‌های لازم برای تحقق قسامه در جنایت بر اعضا

(وتثبتُ القسامة فی الأعضاء بالنسبة) أی بنسبتها إلی النفس فی الدیة؛ در جنایت بر اعضا نخست باید دید که بر چه عضوی جنایت واقع شده است. اگر آن عضو از اعضایی باشد که قطعش یک دیه دارد، مثل قطع نخاع که یک دیه ی کامل دارد، قسامه‌اش پنجاه سوگند است.

وما فیه النصف فنصفها وهکذا؛ اما اگر مثلاً یک دستش را قطع کرده باشد؛ چون دیه ی یک دست نصف دیه ی کامل است، بنابراین بیست و پنج قسم باید ادا شود؛ یعنی، نصف قسامه اجرا می‌شود و در بقیه ی اعضا نیز به همین منوال است.

وقیل قسامة الأعضاء الموجبة للدیة ست ایمان وما نقصَ عنها؛ بعضی فرموده‌اند که اگر جنایت، جنایتی باشد که موجب کل دیه می‌شود، فقط شش قسم کافی است. در جایی هم که موجب یک دیه ی کامل نمی‌شود، به نسبت همین شش قسم باید ادای سوگند شود؛ مثلاً اگر دیه‌اش نصف دیه ی کامل است، سه سوگند ادا می‌شود.

والأقوی الأول؛ قول اول قوی‌تر است. باید ببینیم که این جنایت بر عضو موجب دیه ی کامل می‌شود یا نه. اگر موجب دیه ی کامل باشد، باید پنجاه سوگند ادا شود، اما اگر نصف دیه ی کامل باشد، نصف قسامه ادا می‌شود.