درس:متون فقه جزایی/فصل بيست و ششم/بخش اول

از ویکی جامع پردیس دانشگاهی دانشگاه قم
پرش به: ناوبری، جستجو

قصاص ذمی در برابر ذمی

(ویقتل الذمی بالذمی) وإن اختلفت ملتهما (وبالذمیه) (مع الرد) أی رد أولیائها علیه فاضل دیته عن دیة الذمیة وهو نصف دیته؛ اگر کافر ذمی، کافر ذمی دیگری را به قتل برساند، قاتل قصاص می‌شود. هرچند یکی یهودی و دیگری نصرانی باشد. بنابراین، اگر هر دو یهودی باشند، قصاص می‌شود. اگر هر دو نصرانی هم باشند، قصاص می‌شود. اگر یکی یهودی و دیگری نصرانی باشد، باز هم قصاص می‌شود. همچنین اگر یک مرد ذمی، یک زن ذمی را به قتل برساند، قصاص می‌شود، اما قبل از قصاص باید مابه‌التفاوت دیه ی مرد ذمی را به وی بپردازند تا بتوانند او را به خاطر کشتن زن ذمی قصاص کنند؛ برای مثال دیه ی مرد ذمی هشتصد درهم و دیۀ زن ذمی چهارصد درهم، یعنی نصف دیه ی مرد ذمی است. بنابراین، اگر بخواهند مرد ذمی را به خاطر کشتن زن ذمی قصاص کنند، باید چهارصد درهم به او پرداخت کنند.

(وبالعکس) تقتل الذمیه بالذمی مطلقاً (ولیس علیها غرمٌ) کالمسلمة إذا قتلت بالمسلم لأنَّ الجانی لا یجنی علی أکثر من نفسه؛ اگر زنی ذمی، مردی ذمی را بکشد، زن ذمی قصاص می‌شود و فرقی نمی‌کند که مثلاً یکی نصرانی و دیگری یهودی باشد یا هر دو دین داشته باشند. در این صورت لازم نیست که زن ذمی مابه‌التفاوت دیه ی مرد و زن ذمی را بدهد. همان‌طور كه اگر زن مسلمانی، مرد مسلمانی را بکشد، فقط می‌توان زن مسلمان را قصاص کرد و مابه‌التفاوت مقتول مسلم را نمی‌توان از او گرفت؛ چون هر جانی به اندازه ی نفس خود جنایت می‌کند.