سیستم های قانون پایه با زنجیره پس رو

از ویکی جامع پردیس دانشگاهی دانشگاه قم
پرش به: ناوبری، جستجو
سیستم های خبره
مقاله بعدی:الگوریتم مارکوف
مقاله قبلی:سیستم های قانون پایه


قوانین هدف یا Goal Rules

قوانین هدف قوانینی هستند که هدف آنها می‌تواند اثبات شود اگر یکی از اهداف قانون فعال شود ، یک قانون هدف مشابه هر قانون دیگر هنگامی فعال می‌شود که شرایط درست باشد ، شرایط این قانون ممکن است خود ، هدف قانون دیگری باشد و این روند ادامه پیدا می‌کند تا به شرایطی برسیم که توسط هیچ قانون دیگری پشتیبانی نمی‌شود ، به این شرایط ، شرایط اولیه یا Primitive گفته می‌شود.

Primitive فرضی است که نتیجه هیچ قانونی نیست و اگر به این قسمت رسیدیم باید یا محیط مساله یا حافظه کاری را بررسی کنیم. اما اگر Primitive نباشد باید پایگاه دانش بررسی شود ؛ زیرا خود آن قانون هدف یا نتیجه یک قانون بوده است.

مثال: بهتر است در اینگونه مسائل موضوع را به سیستم‌های کوچکتری تقسیم نموده و برای هر کدام سیستم خبره‌ای طراحی نماییم:

  • Determine if the patient has meningitis
  • Determine a prescription that should be given to a patient with meningitis
  • Formulate a different prescription if the recommended one is not acceptable to the user
  • معین کندآیا بیمار مننژیت دارد
  • معین کند چه توصیه‌ها و تجویزی را به آن بیماری داشته باشد
  • اگر بیمار نپذیرفت جایگزینی برای توصیه خود داشته باشد

این قسمت‌ها ، هدف‌های نهایی هستند که باید در نهایت طراحی شود.

به مثال زیر توجه کنید:

Goal 1 : Infection is meningitis

Rule 1 : meningitis Infection

IF the phyician know the patient has meningitis

OR We suspect meningitis

THEN Infection is meningitis

AND Display Infection

Note: information to be displayed must be designed and accessed by this statement ELSED is play No infection found


Rule 2 : Suspect Meningitis from tests or symptoms

IF We suspect meningitis from test results

OR We suspect meningitis from patient symptoms

THEN We suspect meningitis


Rule 3 : We suspect meningitis from tests

IF tests were run

AND cultures were seen

AND cultures look like meningitis

THEN We suspect meningitis from tests results


Rule 4 : Cultures look like meningitis

IF The appearance of the culture is coccus

AND The stain of the culture is grampos

THEN culture look like meningitis


Rule 5 : We suspect meningitis from symptoms

IF the patient is suffering persistent headaches

AND The patient is suffering dizziness

AND we suspect meningitis from patient symptoms

پایگاه دانش این مثال از 5 قانون تشکیل شده ، قانون اول برای تشخیص عفونت است ، قانون دوم مربوط به این است که از روی آزمایشات و نشانه‌ها به وجود مننژیت گمان برده شود ، قانون سوم با آزمایشات حدس به وجود مننژیت زده شود. قانون چهارم مربوط به علایم مشابه به مننژیت و قانون پنجم مربوط به نشانه‌های بیماری است.

با به راه انداختن برنامه حافظه کاری یا Working Memory خالی است.

مثال سیستم قانون پایه 1.JPG

به علت اینکه قرار است Backward کار کند ، چون باید به دنبال قانونی بگردد که قسمت THEN آن با هدفی که ما به دنبال آن هستیم مطابقت داشته باشد ، ابتدا قسمت THEN قانون اول فعال می‌شود. قسمت THEN قانون اول می‌گویدعفونت مننژیت است و هدف این قانون تشخیص عفونت مننژیت است.

در گام دوم بررسی می‌شود آیا شرایط قانون یک در حافظه کاری هست یا نه که چون حافظ کاری خالی است ، جواب منفی است.

در گام سوم به دنبال این می‌گردد که آیا این فرض در قسمت THEN هیچ قانونی هست؟ پاسخ منفی است.

در گام چهارم : این فرض آیا یک قانون اولیه است؟ بله ، چون THEN هیچ قانونی نیست.

حال سیستم می‌پرسد : آیا شما می‌دانید بیمار مننژیت دارد؟

این سوال برای این است که سیستم متوجه شود آیا پزشک از وجود مننژیت مطلع است؟چون اگر مطلع باشد ادامه این کار مناسب نیست.

کاربر پاسخ منفی می‌دهد ، یعنی هیچ اطلاعی وجو ندارد.

پس قانون اول غلط بود.

مثال سیستم قانون پایه2.JPG

در گام پنجم به فرض اول نگاه می‌کند:این فرض می‌گوید:

پزشک می‌داند بیمار مننژیت دارد که این قسمت غلط بود . حالا به بخش OR می‌رویم . این قسمت می‌گوید حدس یه مننژیت زده شود و چون حدس به مننژیت اثبات نشده است پس شرایط آن در حافظه کاری نیامده است.

در گام ششم می‌گوید آیا قسمت OR قانون اول then هیچ قانونی هست؟

پاسخ مثبت است ، then قانون دوم شرق قانون اول است.

در گام هفتم : به اولین شرط قانون شماره 2 نگاه می‌کند و می‌بیند آیا شرایط قانون 2 در حافظه کاری قرار دارد یا نه؟

جواب منفی است ، چون در حافظه کاری اطلاعاتی کرتبط با موضوع جستجو نداریم.

در گام هشتم: بررسی می‌کنیم آیا شرایط قانون شماره 2 در قسمت then هیچ قانون دیگری هست؟

پاسخ مثبت است ، قانون شماره 3. در قانون شماره 3 شرایط بدین صورت است که آزمایش انجام شود ، به همین دلیل سیستم می‌پرسد که آیا آزمایش انجام داده‌اید؟

و کاربر پاسخ مثبت می‌دهد.

در گام نهم سیستم می‌پرسد آیا علایم بیماری دیده شده‌اند؟ کاربر پاسخ می‌دهد : بله.

در گام دهم دوباره سیستم می‌پرسد آیا این علایم مشابه ویروس Coccus هست؟

کاربر از سیستم می‌پرسد که چرا این سوال را پرسیده است؟

سیستم پاسخ می‌دهد این سوال‌ها به تعیین اینکه آیا این علایم مشابه مننژیت هست یا خیر؟ و با دانستن این اطلاعات سیستم می‌تواند قانون شماره 4را بررسی کند.

به قانون شماره 4 می‌رود ، که اگر علایم با آن ویروس خاص مشابه باشد ، علایم به مننژیت نزدیک است.

در گام یازدهم : دوباره دلیل پرسیده می‌شود؟ و در پاسخ سیستم می‌گوید با دانستن این اطلاعات می‌تواند قانون شماره 3 را بررسی کند.

در گام دوازدهم : سیستم سوال می‌پرسد که آیا علایم همان علایم coccus است؟

و کاربر پاسخ منفی می‌دهد.

چون جواب منفی است سیستم به بررسی شرط قانون 2 می‌پردازد.

مثال سیستم قانون پایه3.JPG

در گام سیزدهم می‌پرسد آیا شرط قانون دوم در حافظه کاری هست؟

پاسخ منفی است.

در گام چهاردهم بررسی می‌کند که شرط دوم قانون قانون دوم ، THEN کدام قانون است؟ قانون پنجم.

در گام پانزدهم : شرایط قانون 5 را بررسی می‌کنیم ، هیچ کدام از شرایط قانون 5 شناخته شده نیست ، پس سوال می‌پرسد:

آیا بیمار سردرد دارد؟ بله.

آیا بیمار سست و بیحال است؟ بله.

در گام شانزدهم : وقتی همه این قسمت‌ها مثبت بود قانون شماره 5 به نتیجه رسیده است . و نتیجه می‌گیرد که ما می‌توانیم از روی علایم به مننژیت پی یببریم. و چون شرایط قانون پنجم then هیچ قاونی نیست ، پس primitive است.

مثال سیستم قانون پایه4.JPG